Ümit Yaşar Oğuzcan’ın “Galata Kulesi” Adlı Şiirini Psikanalitik Açıdan Çözümleme Denemesi


Özet Görüntüleme: 42 / PDF İndirme: 24

Yazarlar

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.11626206

Anahtar Kelimeler:

Edebiyat-Psikoloji, Ümit Yaşar Oğuzcan, Galata Kulesi, Psikanaliz

Özet

Edebiyat ve psikoloji alanları 20. yüzyılın başlarından günümüze kadar olan süreçte gittikçe önem kazanmıştır. Sanatçının yaratma eyleminin kaynağının bilinçaltı olduğunu savunan psikanalist kurama göre sanatçının kişiliği aynı zamanda kaleme aldığı edebî eserin açıklanması hususunda psikanalizmin verilerinden yararlanılmaktadır. Bu bağlamda sanatçının hayatına, geçmişine dair bazı izler, içinde bulunduğu sosyal ve siyasi gelişmeler, ruhsal kimliğinde gizli kalmış korku, endişe vs. gibi olumsuzluk duygu çağrıştıran unsurlar psikolojik bir etkinlik olan yaratma eylemine etkisi ve sanatçının dil ve üslubunun edebi metne yansıması inceleme açısından önem taşımaktadır. Türk edebiyatında psikanalitik açıdan inceleme yapıldığında bu incelemeye uygun sanatçılardan birisi de Ümit Yaşar Oğuzcan’dır. Modern Türk şiirinin bilinen şairlerinden olan Oğuzcan, herhangi bir edebî akıma bağlı kalmadan şiirlerini yazmış ve sanat hayatı boyunca bu duruşunu korumuştur. Şiirlerinde hayalden ziyade hayat tecrübelerine ve anılarına başvuran şair, duyuş ve tarzını şiirin gündemine taşımıştır. Sanatçının hayatı boyunca yaşadığı olaylar ve şiirlerinde sergilediği bu tutumu, incelemeleri yorumlamaya ve dışa vurmaya itmektedir. Oğuzcan’ın şiirleri incelendiğinde insana özgü algılama gerçekte psikolojik bir arka planın yansıması olduğu gözlemlenmektedir. Bu açıdan bakıldığında sanatçı-eser ilişkisi çerçevesinde incelenen çalışmada başta Sigmund Freud olmak üzere Jacques Lacan ve Rollo May gibi psikanalistlerin kuramsal tespitleri doğrultusunda Ümit Yaşar Oğuzcan’ın “Galata Kulesi” adlı şiiri psikanalitik açıdan inceleme ve yorumlamayı içermektedir.

 

Referanslar

Homer, S. (2013). Jacques Lacan. (Çev. Abdurrahman Aydın), Ankara: Phoenix Yayınevi.

Kaplan, M. (2008). Şiir Tahlilleri 2 (Cumhuriyet Devri Türk Şiiri). İstanbul: Dergâh Yayınları.

Kolcu, A. İ. (2015). Edebiyat Kuramları. Erzurum: Salkımsöğüt Yayınevi.

Kotan, A. (2018). Ümit Yaşar Oğuzcan’ın Hayatı, Şairliği ve Şiirlerindeki Temalar Üzerine Bir İnceleme. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara: Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.

May, R. (2013). Yaratma Cesareti. (Çev. Alper Oysal). İstanbul: Metis Yayınları.

MORAN, B. (2006). Edebiyat Kuramları ve Eleştiri. İstanbul: İletişim Yayınları.

Necatigil, B. (2002). Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü. İstanbul: Varlık Yayınları.

Oğuzcan, Ü. Y. (2020). Şiir Denizi-2. İstanbul: Everest Yayınları.

Özodaşık, M. (2001). Modern İnsanın Yalnızlığı. Konya: Çizgi Kitabevi.

Tura, S. M. (2012). Freud’dan Lacan’a Psikanaliz. İstanbul: Kanat Kitap.

İndir

Yayınlanmış

2024-06-13

Nasıl Atıf Yapılır

SAKÇI, B. (2024). Ümit Yaşar Oğuzcan’ın “Galata Kulesi” Adlı Şiirini Psikanalitik Açıdan Çözümleme Denemesi. PEARSON JOURNAL, 8(28), 1506–1511. https://doi.org/10.5281/zenodo.11626206